Historia

Vasa 1628. Okręt, czasy i ludzie

Vasa 1628
reżyser: Anders Wahlgren
film dokumentalny, Szwecja, 2012, 2x58 min.

Zwodowany w 1628 roku galeon Vasa był największym statkiem wojennym swoich czasów. Duma i chluba królewskiej marynarki, miał wziąć udział w szwedzkim podboju Polski. Nie zdążył - w dziewiczym rejsie pokonał zaledwie milę, zanim uległ widowiskowemu zatonięciu.

Galoen Vasa należał do klasy największych statków, zwanych okrętami królewskimi. Na polecenie szwedzkiego monarchy, słynnego Gustawa Adolfa, rozpoczęto w 1626 roku jego budowę. Głównym konstruktorem statku mianowany został zdolny inżynier Henrik Hybertsson, który nie doczekał jednak jego zwodowania - zmarły na krótko przed ukończeniem budowy, zastąpiony został przez... swoją żonę Margaretę. Ta dokończyła dzieła męża i dopilnowała, by statek był taki, jak wymarzył sobie król - potężny w rozmiarach i smukły w kształcie.

Trzymasztowy galeon o wyporności 1200 ton miał być symbolem niepokonanej Szwecji. Liczono, że będzie siał postrach wśród polskiej floty, a dla pogardy dla przyszłego wroga pod pokładowymi latrynami zamontowano nawet rzeźby przedstawiające polskich szlachciców.

Po dwóch latach robót Vasa był gotowy do wypłynięcia w morze. Jego próbny rejs ze sztokholmskiego portu przyszły zobaczyć tłumy mieszkańców. Wielki musiał być szok, kiedy niespełna milę od brzegu okręt przechylił się pod wpływem wiatru. Nabrawszy wody, galeon przewrócił się na burtę i zatonął, zabierając z sobą na dno kilkudziesięciu marynarzy i żołnierzy. Specjalnie powołana komisja przeprowadziła śledztwo w sprawie katastrofy - winnych nie wskazano.

Przez ponad trzy wieki Vasa spoczywał na dnie sztokholmskiej zatoki. Dopiero w roku 1956 archeolog-amator namierzył wrak galeonu. Zaangażowano wielkie środki, by podnieść statek z dna i w roku 1961 wydobyty został on na powierzchnię. Okręt okazał się być w bardzo dobrym stanie, a na jego pokładzie znaleziono ponad czternaście tysięcy przedmiotów - narzędzi, rzeźb, przyborów kuchennych, ubrań i zapasowych żagli. Od 1990 roku odrestaurowany Vasa zaadaptowany jest na muzeum i przyciąga rekordową w skali kraju liczbę odwiedzających.

Dwuodcinkowa seria dokumentalna "Vasa 1628. Okręt, czasy i ludzie" rekonstruuje losy żaglowca - jego budowę, feralny rejs oraz "drugie życie", które dostał po trzystu latach.


CZYTAJ BLOGI PLANETE+

Najbliższe emisje

zobacz podobne

Historia | Pasmo Planete+

więcej
 
czwartek, 26.05 16:00

Meandry historii

Seria opowiada o najdziwniejszych faktach i spotkaniach, które zmieniły dzieje.
czwartek, 26.05 17:00

Dzieci królowej Wiktorii

Historia dziewięciorga dzieci brytyjskiej królowej Wiktorii, których życie splotło się z najważniejszymi wydarzeniami w Europie w XIX I XX wieku.
czwartek, 26.05 20:00

Wielcy wodzowie

Nakręcone z rozmachem, wypełnione akcją widowisko opowiadające o życiu sześciu wojowników, którzy kształtowali świat wokół siebie i wpłynęli na losy historii.
czwartek, 26.05 21:00

Fałszerze Hitlera

Dokument o próbie zalania Aliantów fałszywymi dolarami i funtami wyprodukowanymi przez żydowskich fałszerzy w wyspecjalizowanych obozach koncentracyjnych.
czwartek, 26.05 22:00

Mosquito - drugie narodziny legendy

Jak z odnalezionego wraku zrobić wierną rekonstrukcję legendarnego brytyjskiego myśliwca.

WIDEO PLANETE+

czwartek, 26.05 08:30

Naturalnie Polska

Produkcja własna Planete+ to program podróżniczo-przygodowy.
czwartek, 26.05 16:00

Meandry historii

Seria opowiada o najdziwniejszych faktach i spotkaniach, które zmieniły dzieje.
czwartek, 26.05 21:00

Historia XX wieku maj 2016

Dokument o próbie zalania Aliantów fałszywymi dolarami i funtami wyprodukowanymi przez żydowskich fałszerzy w wyspecjalizowanych obozach koncentracyjnych.

Reklama

Aktualności

LIFETRAMP - ŻYCIE NA PRÓBĘ, NOWA PRODUKCJA PLANETE+

Odejść na jeden dzień od biurka w banku i stać się kowalem lub zamienić na chwilę monotonną pracę informatyka na pełen ryzyka zawód pilota akrobacyjnego. Każdy ma takie marzenia, a Planete+ postanowiło je spełnić w swojej najnowszej produkcji własnej „Lifetramp – życie na próbę”. Premierowo odcinki będzie można obejrzeć od 24 kwietnia, w każdą niedzielę o 12:30.

piątek, 22 kwietnia 2016 r.

NOWA ODSŁONA STRONY PLANETE+

W 2016 roku kanał dokumentalny Planete+ obchodzi 20. urodziny. Pierwszym krokiem w kierunku obchodów jest nowa odsłona strony internetowej stacji. Witryna ma dynamiczny i nowoczesny design oraz wiele użytecznych funkcji, które docenią miłośnicy dobrego dokumentu.

środa, 9 marca 2016 r.

VetAway, czyli weterynaryjna przygoda!

Kasia Kołodziejczyk, studentka 4-go roku Medycyny Weterynaryjnej na SGGW w Warszawie wyrusza na weterynaryjną przygodę do Republiki Południowej Afryki. Patronat nad wyprawą objął kanał Planete+.

wtorek, 1 marca 2016 r.

więcej